Yaylasun

     Köyümüz akdeniz bölgesinde toros dağlarının kuzeyinde göller yöresinde kalır. Beyşehir gölüne 20 km. uzaklıktadır. Yayla olan köyümüz denizden 1450 metre yüksekliktedir. kışın kar, baharda ise yağmur yağar. yazın ise yaklaşık 20 günde bir yağmur yağar. son baharda ise ekim ve kasımda yağmur yağar. yıllık yağış miktarı yaklaşık metrekareye 500 Kğ. dır. Yazları en yüksek sıcaklık 30 - 35 dereceyi bulur. kışın bu sıcaklık - 20 dereceye nadiren de olsa düşer. 

Tarım ve hayvancılık ile geçinilir. Şimdilerde emeklilik ile de geçinilmektedir. Elma, armut, erik, kayısı, ceviz, kiraz, badem, üzüm rahatlıkla yetişir. Buğday, arpa, yulaf, nohut yetişir. yalnız son 10 senedir domuzların nohutlara zarar vermesinden dolayı nohut ekimi pek yapılmamaktadır.

Köyümüzün doğusunda Seydişehir ilçesine bağlı Saraycık ve Karacaören köyleri, güneyinde Beyşehir ilçesine bağlı Hüseyinler ve Fasıllar, batısında Başgöze "çonya" , kuzey doğusunda Meram ilçesine bağlı Hasanşeyh "hasanışık" köyleri ile komşudur. 90 hane ve 350 nüfusu olan köyümüz hayvancılık ve tarım ile geçinmektedir.  Köyümüz ortak yapıları Camii, okul ve Kur'an Kursudur. Camimizin ilk ne zaman yapıldığı bilinmemektedir. Yıpranan camii 1972 yılında yeniden inşa edilmiştir. daha sonra hayırsever İsmail Meyva tarafından minare ile tamamlanmıştır. 2004 yılında ihtiyaç hissedilen noktalarda küçük bakım ve ilavelerle güzelleştirilmiştir.Okulumuz 1955 yılında yapılmıştır. Okul binasının yıpranması ile 1996 da yenisi yapılarak öğretime devam edilmektedir. Kur'an Kursumuz 1963 yılında faaliyete geçmiş ve çevre köylerin (yaklaşık 20 köy) gençlerine kur'an eğitimi hizmetini vermiştir.
      Köyümüzün alanı 50 000 dekar olmasına karşın, ekilebilir alanı 4000 dekar civarındadır. Ekilemeyen alanın büyük bölümü dağlık kalan alan ise mer'a dır. Köyümüzün kendine has tulum (tuluk) peyniri bu dağlarda yetişen otlarla beslenen keçilerin sütünden doğal maya kullanılarak üretilmektedir.  Doğal Şartlarda beslenen "mencer" cinsi keçilerin etleri kasım ve aralık aylarında nefis olmakta ve bunu bilenlerin taleplerini karşılamakta zorlanılmaktadır.  Bal üretimi için uygun bir araziye sahip olan köyümüz de arıcılık yapılmaktadır. Bal kalitesi oldukça yüksektir. Çiçek ve Meşe balı üretilmektedir.
      Okulumuz 1,2 ve 3. sınıfları ile öğretim vermekte 4,5,6,7, ve sekizinci sınıflar taşımalı eğitim için Aşağı Esence kasabasında öğretim görmektedirler.  Kur'an Kursumuz 1980 yılında kapanmıştır. Kurs binası daha sonra değişik kurslar için (dikiş- nakış. vb.) kullanılmaya çalışılmış ama devamlı olmamıştır.
 Köylülerimizi yılda bir de olsa bir araya getirmek için Köyümüz derneğince her yıl Temmuz ayının ilk haftası köy şenliği olarak kutlanmaktadır. 1997 yılında başlatılan şenlik hala ilk günkü heyecanı ile her yıl kutlanmaktadır. Bu yıl da Temmuz ayın ilk haftası kutlamalar yapılacaktır. Köyümüzün yardımlaşma ve dayanışma derneği faaliyetlerine devam etmektedir.

Sulama kooperatifi 1994 yılında kurulmuş arazinin sulaması esas alınmıştır. 2002 yılında açılan 100 metre derinliğe inen 3 kuyu da da 3 - 5 litre /saniyelik su bulunmuştur. Bulunan su, sulama için yeterli bulunmamıştır. Kooperatifin hayvancılık alanında da faaliyeti için madde değişikliğine gidilmiş ve bu faaliyet alanı dahil edilmiştir. Suyun bulunamaması ve hayvancılık konusunda köylülerimizin anlaşamaması nedeniyle sulama kooperatifi fesh edilmiştir.

Köylülerimizin büyük çoğunluğu 1950-1990 yılları arasında izmir'e göç etmiştir. İzmir'den başka Konya, Antalya, Aydın illeri ile Beyşehir ve Seydişehir İlçelerine de göç etmiştir. Az sayıda hemşehrimiz de Türkiye genelinde değişik il ve ilçelerde yerleşmişlerdir. Göçler nedeniyle oluşan dağılma bu site sayesinde geri alınmıştır. fiziksel olmasa da sanal ortamda bir aradayız.